Những kỳ tích của thợ đường hầm Sông Đà 10

Share Button
Tháng 10 này vừa tròn 26 năm, ngày thành lập Công ty xây dựng công trình ngầm (tiền thân của Công ty Cổ phần Sông Đà 10 ngày nay).Thủa ấy, những năm đầu trên công trường xây dựng thuỷ điện Hoà Bình, Công ty Công trình ngầm đã quy tụ được hơn 4000 người với những dàn máy móc, thiết bị khổng lồ do Liên Xô (cũ) trợ giúp để thực thi một công việc “động trời” mà từ ngàn năm xưa mới chỉ nghe nói như một câu ví trong huyền thoại : Đội đá – vá trời; hoặc Đào Núi và Lấp Biển !

Sẽ là sự không tưởng của những du khách đến đây lần đầu, khi đứng trên mặt bằng của nhà điều hành trung tâm nhìn xuống dòng sông Đà lúc chưa xây đập, một sông Đà ồn ào, hung dữ cuồn cuộn sối xả mỗi mùa lũ về, mới thấy việc chặn đứng nó bằng một con đập khổng lồ ngăn cách dòng sông, bắt nước chảy theo ý muốn của con người làm ra dòng điện sáng mới thấy sự lao động vĩ đại, sức sáng tạo và ý chí của con người quyết tâm đến thế nào. Nhưng điều còn lạ hơn, kỳ diệu hơn, đó là công việc của những người thợ đường hầm Sông Đà chọc những mũi khoan đầu tiên vào lòng núi đá, để rồi hơn 1.200 ngày đêm, ngày đêm ròng rã, họ đã đào khoét 15km đường hầm để lắp đặt trọn vẹn hàng chục vạn tấn thiết bị, máy móc của 8 tổ máy phát điện tổng công suất 1920MW (công suất lớn nhất Đông Dương hiện nay). Không thể nói hết những gian khó, nhọc nhằn, hiểm nguy trong những năm tháng thi công của người thợ đường hầm. Một công việc mới mẻ, thiết bị công nghệ chưa tiên tiến. Điều kiện và kinh nghiệm còn thiếu, phần lớn công việc ban đầu phải lệ thuộc vào sự hướng dẫn của các chuyên gia Liên Xô. Thuỷ điện Hoà Bình an toàn, thành công, thợ đường hầm Sông Đà lớn mạnh và trưởng thành, Nhà nước đã phong tặng danh hiệu Anh hùng Lao động cho tập thể Công ty và Đội khoan số 1. Có 6 cá nhân trong đơn vị cũng đã vinh dự được nhận danh hiệu cao quý này ngay trước ngày khánh thành Nhà máy. Bằng những kinh nghiệm qua thử thách và học hỏi được ở TĐ Hoà Bình, họ mang theo hành trang đến xây dựng các công trình mới tại Thuỷ điện Yaly, Thuỷ điện Vĩnh Sơn, Sông Hinh, Cần Đơn, Sê San v.v… trên vùng đất Tây Nguyên và miền Trung nước Việt. Thời gian này, thợ đường hầm được đổi tên thành: Công ty Sông Đà 10, đến năm 2005 thì tiến hành cổ phần hoá, tên mới hiện nay là Công ty Cổ phần Sông Đà 10). Khi làm Thuỷ điện Yaly, Công ty Sông Đà 10 đã thực thi hơn 12km đào hầm trong núi với điều kiện khắc nghiệt hơn Hoà Bình. Địa bàn thi công giữa 2 vùng giáp ranh của 2 tỉnh Gia Lai và Kon Tum. Núi rừng, khe suối hiểm trở , các chất độc thời kỳ chiến tranh chống Mỹ còn vương vãi đã gây không ít khó khăn cho người thợ. Tại Yaly có 3 đường ống dẫn dài 148m phải khoan theo hướng xiên 76o từ đỉnh núi xuống lòng đất nơi đặt các tổ máy. Sông Đà 10 phải tìm mua máy khoan đặc chủng từ nước ngoài mới hoàn thành được nhiệm vụ. Nếu so với năm tháng xây dựng Thuỷ điện Hoà Bình thì khi đến Yaly, những người thợ Sông Đà nói chung đã có bước nhảy vọt đáng kể. ở Hoà Bình có đến 900 chuyên gia nước ngoài tư vấn và hướng dẫn, còn ở Yaly thì chỉ có 60 người mà phần lớn là chuyên gia tư vấn và chuyên gia thiết bị, một tháng khoan đào ở Sông Đà với mức cao nhất cũng chỉ đạt 30m dài, ở Yaly công suất lên đến 159m dài/tháng. Còn hiện nay, với máy móc thiết bị hiện đại cộng với trình độ tay nghề cao của thợ đường hầm Sông Đà đã đạt đến mức 250m/tháng. Với những tiến bộ vượt bậc ấy mà đầu năm 2005, thợ đường hầm Sông Đà đã góp phần làm rạng danh đội ngũ công nhân nước Việt bằng những giải pháp thi công hữu ích khắc phục sự cố nan giải tại Hầm đường bộ qua đèo Hải Vân. Kỹ sư Vũ Văn Tính (hiện là TGĐ Công ty CP Sông Đà 10) nhớ lại : Sau khi hoàn thành an toàn, thắng lợi việc thông hầm ở Aròong 1 và Aròong 2 trên tuyến đường Hồ Chí Minh đầy phức tạp và hiểm nguy. Công ty Sông Đà 10, là đồng thầu với một số công ty nước ngoài nhận thi công Hầm đường bộ qua đèo Hải Vân. Đây là công trình phức hợp, địa chất không bình thường nên đã gặp không ít trở ngại. Sau khởi công hơn 1 tháng, khi cửa hầm mở được một đoạn ngắn thì sự cố lớn xảy ra. Nhiều mạch nước ngầm phun chảy, vữa, bê tông đặc chủng không thể hàn, bịt được; thiết bị thi công có nguy cơ bị xâm hại, nhà đầu tư và tổng thầu phải chạy tìm đối tác nước ngoài tới xử lý với giá hàng triệu USD và phải mất từ 3 – 5 tháng mới có thể khắc phục được. Một công ty chuyên ngành nước ngoài đã có mặt ở hiện trường hàng tháng trời, với nhiều biện pháp nhưng không khắc phục nổi, họ tự huỷ hợp đồng, bỏ đi. Tiếp đến là các hãng có tên tuổi ở một số nước tiên tiến được mời sang, nhưng chưa có giải pháp nào hữu hiệu. Sự quan ngại và lo lắng của Nhà đầu tư và các nhà thầu ngày một thêm nặng, chỉ vì chậm 1 ngày, đoạn mở đầu bị tắc nghẽn, sẽ kéo theo nhiều sự liên đới thi công cho các đơn vị đồng thầu, chưa nói đến sự cố bị ngưng trệ hàng tháng thì không chỉ có sự thiệt hại về kinh tế mà còn gây phiền hà đến nhiều lĩnh vực khác… Sau khi quan sát và nghiên cứu, Giám đốc Vũ Văn Tính cùng các cộng sự của Công ty Sông Đà 10 trên công trình đã xung phong đảm trách việc khắc phục sự cố trên. Các chuyên gia Nhật Bản, Hàn Quốc là tư vấn của dự án thì tỏ ý ngờ vực, khó tin. Nhà đầu tư cũng e ngại, băn khoăn, nhưng còn biết trông vào đâu nữa, họ bằng lòng giao cho Sông Đà 10 thực hiện. Thế là bằng kinh nghiệm vốn có, tìm các giải pháp thi công từng giai đoạn, chia từng khúc nhỏ, trước hết là khoan phun lấp đầy ở khu vực sạt lở, đào hầm dẫn trước, đào đến đâu thì chống vỉ, rải lưới thép rồi phun vẩy, lấp từng đoạn ngắn đến đó. Làm đến đâu, theo dõi, thẩm định và rút kinh nghiệm đến đó. Sau 2 tháng miệt mài, liên tục, Sông Đà 10 đã xử lý thành công, vượt trước thời gian hàng tháng, tiết kiệm chi phí đến vài chục tỷ, trước sự kính nể thán phục của chuyên gia các nước trên công trình và chủ đầu tư.

Nói về định hướng – chiến lược kinh tế của Công ty, ông Nguyễn Ngọc Lan – Chủ tịch HĐQT Công ty cho biết : Sông Đà 10 có thế mạnh về công nghệ đào hầm có thâm niên từ 26 năm qua. Đây là một loại hình công nghệ lao động đặc biệt lớn nhất cả nước và khu vực nên việc duy trì và phát huy ngành nghề truyền thống sẽ là công tác chủ đạo để giữ vững thương hiệu. Đầu năm 2008 tới, Công ty đã đầu tư 120 tỷ để mua sắm thêm 7 dây chuyền đồng bộ gồm máy đào, máy khoan, xe xúc chuyển và trạm bê tông của các nước thuộc G7 dùng cho khoan hầm, trang bị cho hai chi nhánh đang thi công trên công trình Thuỷ điện Sơn La, một Xí nghiệp thi công tại dự án Thuỷ điện Cửa Đạt Thanh Hoá, một Xí nghiệp ở Gia Lai, một đơn vị ở TP Hồ Chí Minh, đặc biệt tăng cường số thiết bị trên cho đơn vị đang xây dựng các Thuỷ điện tại Lào.

Sau khi cổ phần hoá thành công, tỷ lệ tăng trưởng hàng năm được nhân lên nhiều, doanh thu năm sau cao hơn năm trước, lương bình quân đạt từ 2,7 đến 3,5 triêu/người/tháng. Công ty đã chính thức đăng ký trên sàn giao dịch chứng khoán Hà Nội tháng 12 năm 2006. Đến tháng 10 vừa qua, Công ty đã tăng vốn điều lệ từ 60 lên đến 117 tỷ đồng; số thặng dư thu được 123 tỷ, Công ty đã tái cơ cấu vốn và đầu tư vào các dự án xây dựng thuỷ điện vừa và nhỏ, trong đó phải dành ưu tiên vào dự án trồng cây cao su trên diện tích hàng trăm ha tại huyện Kratie do Chính phủ Campuchia đã ký kết thoả thuận từ giữa năm 2007./.

Tất Lộc
Share Button